फुकेतमा घर किन्ने योजना छ भने यो खबर तपाईंकै लागि हो
धेरै नेपाली परिवारले थाइल्यान्डमा विशेषगरी फुकेतमा सेकेन्ड होम वा लगानीको रूपमा कन्डो किन्ने सोच बनाइरहेका छन्। तर ट्रान्सफर फी, ट्याक्स र दर्ता शुल्कको हिसाबकिताबले धेरैलाई अन्योलमा पार्छ। अहिले आएको खबर भने राहतदायी छ: थाइल्यान्ड सरकारले सम्पत्ति दर्ता गर्दा लाग्ने ट्रान्सफर शुल्क २% बाट घटाएर ०.०१% पुर्याएको छ, र मोर्गेज दर्ता शुल्क पनि १% बाट घटाएर ०.०१% बनाइएको छ। १ करोड बाहत (करिब १ करोड बाहत बराबरको) कन्डोमिनियमको हकमा यसले झण्डै ३ लाख बाहतसम्मको बचत दिन्छ।
यो पहिलोपटक ल्याइएको नीति भने होइन। ब्याङ्कककले २०१९ देखि नै समय समयमा यस्तै किसिमको छुट दिँदै आएको छ, तर प्रत्येकपटक निश्चित म्याद र मूल्य सीमा तोकिएको हुन्थ्यो। सन् २०२६ को यो संस्करण भने फरक छ किनभने थाई मन्त्रिपरिषदले ०.०१% को दर जुन ३०, २०२७ सम्म लम्ब्याइदिएको छ। यसले लगानीकर्तालाई हतारमा निर्णय लिनुभन्दा योजनाबद्ध रूपमा सोचविचार गर्ने पर्याप्त समय दिन्छ। महत्त्वपूर्ण कुरा के भने, फ्रिहोल्ड कोटामा कन्डोमिनियम युनिट किन्ने विदेशी लगानीकर्ताले पनि थाई नागरिकले जस्तै यही घटेको दर पाउँछन्।
तल यो नीतिले वास्तवमा के बदल्यो, कसले सबैभन्दा बढी फाइदा पाउँछ, र कहाँ अझै सावधान हुनुपर्छ भन्ने कुरा विस्तृत रूपमा हेरौं।
छोटकरीमा मुख्य कुरा
- ट्रान्सफर शुल्क: सम्पत्तिको सरकारी मूल्याङ्कन (अप्रेज्ड भ्यालु) को २% बाट घटेर ०.०१%
- मोर्गेज दर्ता शुल्क: १% बाट घटेर ०.०१%
- यो घटेको दर आवासीय सम्पत्तिमा लागू हुन्छ जसको खरिद मूल्य र सरकारी मूल्याङ्कन दुवै ७० लाख बाहत भन्दा बढी नहोस्, र मोर्गेजको हकमा प्रति सम्झौता बढीमा ७० लाख बाहत सम्म
- ५० लाख बाहत मूल्यको युनिटमा कुल बचत करिब १,४९,५०० बाहत (लगभग USD ४,२०० बराबर) हुन्छ
- यो योजना अब जुन ३०, २०२७ सम्म लागू रहनेछ, जसले अघिल्ला छोटो अवधिका योजनाभन्दा धेरै ढुक्क भएर निर्णय लिने समय दिन्छ
- योग्य सम्पत्ति प्रकारमा एकल घर, टाउनहाउस, कन्डो युनिट र भवनसहितको जग्गा पर्छन्; तर आंशिक स्वामित्व (पार्शियल इन्ट्रेस्ट) को बिक्रीलाई यसमा समावेश गरिएको छैन
सामान्यतया थाइल्यान्डमा प्रोपर्टी किन्दा कति खर्च लाग्छ?
थाइल्यान्डमा सम्पत्ति किन्दा सामान्यतया ट्रान्सफर शुल्क (२%), स्ट्याम्प ड्युटी (०.५%), स्पेसिफिक बिजनेस ट्याक्स (३.३%, स्वामित्वको पहिलो ५ वर्षभित्र पुनः बिक्री गर्दा लाग्ने), र प्रगतिशील दरमा गणना हुने विथहोल्डिङ ट्याक्स गरी विभिन्न शुल्क लाग्छन्। हालको राहतले भने केवल ट्रान्सफर र मोर्गेज दर्ता शुल्क मात्र घटाएको हो, बाँकी शुल्कहरू पहिलेजस्तै कायम छन्।
थाइल्यान्डमा सम्पत्ति स्वामित्व दर्ता गर्ने एकमात्र निकाय डिपार्टमेन्ट अफ ल्यान्ड्स हो। शुल्कहरू सरकारी मूल्याङ्कन (अप्रेज्ड भ्यालु) मा आधारित हुन्छन्, जुन वास्तविक खरिद मूल्यभन्दा फरक हुन सक्छ भन्ने कुरा नेपाली खरिदकर्ताले ध्यान दिनुपर्छ।
यो नीतिले थाइल्यान्डको प्रोपर्टी बजारमा कस्तो प्रभाव पार्छ?
थाइल्यान्डको वित्त मन्त्रालयको अनुमानअनुसार यो विस्तारित योजनाले वार्षिक करिब ५४० अर्ब बाहत बराबरको सम्पत्ति कारोबारलाई सहयोग पुर्याउनेछ र क्षेत्रमा झण्डै ३०५ अर्ब बाहत थप लगानी तान्नेछ।
विदेशी खरिदकर्ता थाइल्यान्डको कन्डो बजारमा एक ठूलो शक्ति भइरहेका छन्: उद्योग तथ्याङ्कअनुसार सन् २०२४-२०२५ मा वार्षिक विदेशी कन्डो खरिद करिब १४,५०० युनिट मा स्थिर रह्यो, जसमध्ये २०२५ को पहिलो त्रैमासमा मात्रै झण्डै ३,९१९ युनिट थपिएको थियो। ब्याङ्कक, चोनबुरी र फुकेत यस्तो माग रहने प्रमुख क्षेत्रहरू हुन्।
फुकेत, पटाया र समुई नै ती तीन गन्तव्य हुन् जहाँ कन्डोमिनियम खरिदमा विदेशी खरिदकर्ताको हिस्सा सबैभन्दा बढी छ। यसैले यो शुल्क कटौतीको व्यावहारिक असर लगानी मागमा यी क्षेत्रहरूमा सबैभन्दा बढी देखिनेछ, जुन नेपाली लगानीकर्ताका लागि पनि थप महत्त्वपूर्ण बुँदा हो किनभने फुकेत नै नेपाली ग्राहकहरूको रुचिको मुख्य केन्द्र हो।
विदेशीले जग्गा वा घर प्रत्यक्ष स्वामित्वमा किन्न भने अझै धेरै प्रतिबन्ध छ। फ्रिहोल्ड स्वामित्व प्रत्येक प्रोजेक्टको ४९% विदेशी कोटा भित्रको कन्डोमिनियम युनिटमा मात्र सीमित छ, जबकि जग्गासहितको सम्पत्तिका लागि लिजहोल्ड वा कम्पनी संरचना प्रयोग गरिन्छ।
महत्त्वपूर्ण: यो राहतले स्पेसिफिक बिजनेस ट्याक्स (३.३%) लाई भने छोएको छैन, जुन स्वामित्वको पहिलो पाँच वर्षभित्र पुनः बिक्री गर्दा अझै लाग्छ।
५० लाख बाहतको युनिटमा वास्तविक बचत कति हुन्छ?
५० लाख बाहत मूल्यको युनिटको हकमा:
- ट्रान्सफर शुल्कमा बचत: करिब ९९,५०० बाहत (२% माइनस ०.०१%)
- मोर्गेज शुल्कमा बचत: करिब ४९,९५० बाहत (१% माइनस ०.०१%)
- कुल बचत: करिब १,४९,५०० बाहत
यो हिसाब सरल देखिए पनि, वास्तविक बचत सम्पत्तिको सरकारी मूल्याङ्कनमा भर पर्छ, नकि केवल तपाईंले तिरेको मूल्यमा मात्र।
यो छुट पुनः बिक्री (रिसेल) सम्पत्तिमा पनि लागू हुन्छ?
हो, योग्य पुनः बिक्री कारोबारहरूमा पनि घटेको दर लागू हुन्छ। तर विक्रेताले सम्पत्ति कति समयदेखि आफ्नो नाममा राखेको छ भन्नेमा भर पर्दै स्पेसिफिक बिजनेस ट्याक्स वा स्ट्याम्प ड्युटी अझै तिर्नुपर्ने हुन सक्छ।
यो छुट कहिलेसम्म रहन्छ?
हालको विस्तार जुन ३०, २०२७ सम्म लागू छ, जुन अघिल्ला संस्करणहरू (जुन सामान्यतया केही महिनादेखि एक वर्षसम्म मात्र चल्थे) भन्दा उल्लेखनीय रूपमा लामो अवधि हो।
डेभलपरको किस्ता योजनासँगै यो छुट लिन मिल्छ?
हो। डेभलपरको भुक्तानी योजना र सरकारी शुल्क छुट दुई फरक-फरक व्यवस्था हुन्, यी एकअर्कासँग बाझिँदैनन्। शुल्क स्वामित्व हस्तान्तरण दर्ता हुने बेलामा तिरिन्छ, जुन सामान्यतया अन्तिम भुक्तानीसँगै हुने गर्छ।
कुन-कुन शुल्क अझै उस्तै छन्?
स्पेसिफिक बिजनेस ट्याक्स (स्वामित्वको पहिलो पाँच वर्षभित्र पुनः बिक्रीमा ३.३%), प्रगतिशील विथहोल्डिङ ट्याक्स, र कानुनी वा ड्यु-डिलिजेन्स शुल्क यस योजनाबाट प्रभावित छैनन् र पहिलेकै दरमा तिर्नुपर्छ।
किन्ने बेलामा यो छुट अझै लागू छ कि छैन कसरी थाहा पाउने?
हालको स्थिति थाइल्यान्डको डिपार्टमेन्ट अफ ल्यान्ड्सबाट प्रकाशित हुन्छ, र दर्ता हुने स्थानीय ल्यान्ड अफिसमा पनि सिधै सोधपुछ गरेर पक्का गर्न सकिन्छ। नेपाली खरिदकर्ताका लागि यस्तो प्रक्रियामा स्थानीय एजेन्ट वा भरपर्दो सहयोगी संस्थाको सहयोग लिनु व्यावहारिक हुन्छ।
किन अहिले नै निर्णय लिनु फाइदाजनक हुन्छ?
धेरै वर्षसम्म चल्ने तर टाढाको म्याद तोकिएको यो शुल्क कटौतीले लगानीकर्तालाई हतार नगरी योजना बनाउने वास्तविक फुर्सद दिएको छ। जसले पहिले नै सम्पत्ति छानिसकेका छन् र ड्यु-डिलिजेन्स पूरा गरिसकेका छन्, तिनका लागि सन् २०२७ को मध्यसम्म रहने यो अवधि अघि बढ्नका लागि अनुकूल समय हो। १,५०,००० देखि ३,००,००० बाहत सम्मको बचतले सरकारले खरिदकर्तालाई थप एक प्रतिशत बिन्दु जत्तिकै प्रतिफल दिइरहेको जस्तो अनुभव दिन्छ।
तैपनि यो एउटा नीतिगत निर्णय मात्र भएकाले भविष्यमा परिवर्तन हुन सक्ने सम्भावना सधैं रहन्छ। त्यसैले सर्त र मूल्य जति चाँडो टुंग्याउन सकियो, त्यति नै सुरक्षित हुन्छ। थाइल्यान्ड सम्पत्तिमा हामी नेपाली ग्राहकहरूलाई यस्तै नीतिगत परिवर्तन बुझेर सही समयमा सही निर्णय लिन सघाउँछौं।
स्रोत: द नेसन थाइल्यान्ड